ISO 29001:2020 là tiêu chuẩn quốc tế quy định các yêu cầu đối với Hệ thống quản lý chất lượng dành cho tổ chức cung cấp sản phẩm và dịch vụ cho ngành dầu mỏ, hóa dầu và khí thiên nhiên. Tiêu chuẩn giúp tổ chức kiểm soát nhất quán chất lượng, độ tin cậy và mức độ phù hợp của sản phẩm, dịch vụ trong một chuỗi cung ứng có yêu cầu kỹ thuật cao, nhiều bên tham gia và hậu quả tiềm ẩn lớn khi xảy ra sai lỗi.

ISO 29001:2020 được xây dựng như phần bổ sung cho ISO 9001:2015: tiêu chuẩn tiếp nhận đầy đủ nền tảng quản lý chất lượng của ISO 9001 và bổ sung các yêu cầu cùng hướng dẫn chuyên ngành dầu khí. Cách tiếp cận này giúp quản lý rủi ro và cơ hội trong chuỗi cung ứng, chuẩn hóa yêu cầu chất lượng giữa khách hàng và nhà cung cấp, đồng thời tạo khung liên kết với các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật, đặc tính sản phẩm, yêu cầu dự án và điều kiện hợp đồng có liên quan.

ISO 29001:2020 là phiên bản hiện hành, được ISO xem xét và xác nhận lại năm 2025; tiêu chuẩn có Sửa đổi 1:2024 về các thay đổi liên quan đến hành động khí hậu. Phạm vi áp dụng tập trung vào tổ chức cung cấp sản phẩm hoặc dịch vụ cho ngành dầu mỏ, hóa dầu và khí thiên nhiên, bao gồm nhà sản xuất, đơn vị thiết kế-kỹ thuật, chế tạo, xây lắp, kiểm tra-thử nghiệm, bảo trì và các nhà cung cấp chuyên môn khác khi hoạt động của họ nằm trong phạm vi QMS.

ISO 29001 không thay thế yêu cầu pháp lý, an toàn, môi trường, quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn sản phẩm, yêu cầu của chủ đầu tư hoặc nghĩa vụ hợp đồng. Chứng nhận ISO 29001 là chứng nhận hệ thống quản lý chứ không phải chứng nhận riêng cho từng thiết bị, vật liệu, công trình hoặc dịch vụ; vì vậy phạm vi chứng nhận phải mô tả đúng sản phẩm, dịch vụ, địa điểm và quá trình đã được đánh giá.

Các nội dung chuyên môn trọng tâm của ISO 29001:2020 bao gồm:

• Bối cảnh, phạm vi và yêu cầu liên quan: Xác định vấn đề nội bộ, bên ngoài, bên quan tâm, yêu cầu pháp lý, khách hàng và hợp đồng; làm rõ sản phẩm, dịch vụ, địa điểm, quá trình cùng tiêu chuẩn bổ trợ thuộc phạm vi QMS.
• Lãnh đạo, mục tiêu và trách nhiệm giải trình: Gắn chính sách và mục tiêu chất lượng với định hướng kinh doanh; phân công rõ trách nhiệm, thẩm quyền, quyền dừng công việc hoặc kiểm soát đầu ra khi phát hiện nguy cơ không phù hợp.
• Tư duy dựa trên rủi ro: Nhận diện rủi ro và cơ hội ở cấp tổ chức, quá trình, sản phẩm và dịch vụ; xác định mức kiểm soát, bảo đảm và kiểm tra xác nhận tương xứng với hậu quả của sai lỗi, độ phức tạp và tính trọng yếu.
• Xem xét hợp đồng và hoạch định chất lượng: Chuyển đầy đủ yêu cầu của khách hàng, đặc tính kỹ thuật, tiêu chí chấp nhận, mốc kiểm tra, hồ sơ bàn giao và yêu cầu thay đổi vào kế hoạch chất lượng, quy trình tác nghiệp và chuỗi cung ứng.
• Thiết kế, phát triển và quản lý thay đổi: Kiểm soát đầu vào, đầu ra, xem xét, kiểm tra xác nhận, xác nhận giá trị sử dụng và chuyển giao thiết kế; đánh giá rủi ro, phê duyệt, truyền đạt và lưu hồ sơ các thay đổi kỹ thuật, vật liệu, quá trình hoặc nhà cung cấp.
• Nhà cung cấp và quá trình thuê ngoài: Lựa chọn, đánh giá, phân loại, theo dõi và tái đánh giá nhà cung cấp theo rủi ro; xác định mức tham gia kiểm tra xác nhận, yêu cầu truy xuất, quyền tiếp cận, hồ sơ chất lượng và kiểm soát đối với quá trình thuê ngoài.
• Sản xuất và cung cấp dịch vụ: Kiểm soát hướng dẫn công việc, thiết bị, bảo trì, quá trình đặc biệt, nhận diện và truy xuất, bảo quản, theo dõi-đo lường, hiệu chuẩn, kiểm tra-thử nghiệm, tiêu chí chấp nhận, giải phóng và bàn giao sản phẩm/dịch vụ.
• Sự không phù hợp và cải tiến: Cách ly, nhận diện, xử lý và kiểm soát đầu ra không phù hợp; quản lý việc chấp thuận có điều kiện khi áp dụng; phân tích nguyên nhân gốc, thực hiện hành động khắc phục, đánh giá hiệu lực, phân tích dữ liệu, đánh giá nội bộ và xem xét của lãnh đạo.